Wiadomości ze Świata

14 grudnia, Rosja. Iran zaproponował Rosji stworzenie wspólnego koncernu gazowego, o tym poinformował wczoraj szef MSZ Iranu Manuszer Mottaki po zakończeniu prac rosyjsko – irańskiej komisji ds. współpracy w Moskwie, której pracom także przewodniczył szef korporacji państwowej Rosatom Siergiej Kirijenko. Rosja i Iran będą realizować wspólne projekty w zakresie energetyki i transportu w krajach trzecich, Azji Środkowej i Zatoki Perskiej. Dzień wcześniej, 12 grudnia, w Moskwie odbyły się rozmowy szefa Gazpromu Aleksieja Millera i irańskiego wiceministra ds. ropy Hosseina Noghrehkara Shirazego. Gazprom od 1997 roku uczestniczy w eksploatacji złoża Południowy Pars w Iranie, z kolei rosyjski Łukoil wspólnie z norweską spółką Hydro dostał licencję na eksploatację największego złoża ropy i gazu Anaran. Prace jednak na nim zostały wstrzymane, ponieważ Stany Zjednoczone zakazały inwestycji do Iranu przekraczające 20 mln dol. Według szacunkowych danych Iran dysponuje zapasami gazu wynoszącymi 28 trylionów m. sześc. Ważnym czynnikiem stymulującym współpracę irańsko-rosyjską jest wspólny projekt budowy elektrowni atomowej w irańskim Buszerze. Rosyjskie media donoszą, że pomimo wielu opóźnień projekt ten jest bliski zakończenia. Reaktor atomowy w Buszerze będzie zasilany uranem dostarczanym z Rosji, więc Iran wtedy nie będzie potrzebował rozwoju własnego programu atomowego. Stany Zjednoczone oskarżają Teheran o potajemne badania nad wyprodukowaniem broni jądrowej.

14 grudnia, Rosja. Korea Gas Corparation (Kogas) rozpoczął rozmowy z Gazpromem odnośnie dołączenia do projektu Sachalin – 3. Co prawda złoża gazu, których dotyczą rozmowy, tzw. kiriński blok na szelfie sachalińskich znajdują się obecnie w strategicznej rezerwie federalnej, ale nikt nie wątpi, że dostanie je właśnie rosyjski potentat gazowy Gazprom. Na razie strony oceniają zapotrzebowanie Korei Południowej na rosyjski gaz, wytyczają ewentualny przebieg gazociągu. W ramach projektu Sachalin-3 licencję na poszukiwanie surowców otrzymała już Rosnieft’ wspólnie z chińskim koncernem Sinopec. Zapasy gazu złoża kiriński blok wyceniane są na 75 mld m sześc. Rząd przewiduje oddanie go do eksploatacji w latach 2009-2010. Koreańczycy mogą otrzymać 15 % akcji projektu, w zamian Gazprom może uzyskać dostęp do sieci energetycznych krajów Azji Południowej. Po tym jak Gazprom zerwał współpracę z zachodnimi koncernami BP oraz Shell z powodu rzekomych szkód ekologicznych, z którymi miał prowadzić wspólne wydobycie ze złóż Kowykta na Syberii oraz Sachalin-2, zacieśnia współpracę właśnie z inwestorami z Azji Południowej.

13 grudnia, Rosja. Największe algierskie państwowe konsorcjum gazowe Sonatrach rozwiązało podpisane w zeszłym roku porozumienie z rosyjskim Gazpromem, informuje The Wall Street Journal. Szef Sonatrach Mohhamed Mezzian powiedział, że umowa z rosyjskim koncernem do doprowadziła do żadnych konkretów w zakresie współpracy gospodarczej. W odpowiedzi Gazprom zachowuje milczenie, ale eksperci twierdzą, że zerwanie porozumień gazowych algiersko – rosyjskich de facto oznacza klęskę promowanej przez Rosję idei powołania gazowego OPEC, przy pomocy którego miała być szantażowana Unia Europejska nieskłonna do oddania Gazpromu swych sieci energetycznych. Porozumienia gazowe między Rosją i Algierią zostały podpisane w 2006 roku, gdy Rosja umorzyła północnoafrykańskiemu państwu „radziecki” dług w wysokości 4,5 mld dol, zaś Algieria podpisała umowę na dostawę rosyjskiego uzbrojenia na kwotę 7,5 mld dol. Wtedy przed Unią Europejską zarysował się mroczny scenariusz aliansu i cenowego szantażu ze strony dwóch państw łącznie kontrolujących 40 % wszystkich dostaw gazu do Europy. Jak twierdzą eksperci rozczarowanie algierskiej Sonatrach wywołał brak konkretnych postępów w realizacji planów inwestycyjnych Gazpromu dotyczących budowy zakładów do produkcji gazu kondensowanego. Ostatecznie algierczycy postanowili nie drażnić Unii gazowym kartelem i podpisali w zeszłym tygodniu nowe porozumienie z francuskim Gaz de France, które zakłada dostawy skondensowanego gazu z Algierii do Francji aż do roku 2019 oraz wspólną budowę dwóch gazociągów na dnie Morza Śródziemnego, dzięki którym ten kraj zwiększy aż na 50 % objętość dostaw gazu do Europy.

10 grudnia, Rosja. W piątek zakończyła się wizyta premiera Rosji Wiktora Zubkowa na Węgrzech, która miała na celu przekonanie Budapesztu odnośnie przyłączenia do projektu gazociągu Południowy Potok (South Steam). Zubkow przybył do tego kraju zaalarmowany doniesieniami o tym, że węgierskie konsorcjum energetyczne MOL zaproponowało 6 grudnia utworzenie bałkańskiego holdingu New Europe Transmission System (NETS) z udziałem Chorwacji, Słowenii, Bośni i Hercegowiny, Austrii, Bułgarii i Rumunii. Głównym celem NETS będzie udział w budowie gazociągu Nabucco, uzyskanie kredytów od Unii Europejskiej na powstanie alternatywnego wobec Południowego Potoku szlaku energetycznego, przez który gaz z Azji Środkowej trafiał do europejskiego odbiorcy z pominięciem Rosji. Komisja Europejska poparła ten projekt, wywołując zaniepokojenie Rosjan, którzy dążą do powstania wokół Europy pierścienia energetycznego gazociągów North Steam oraz South Steam. Rosyjskie media informują, że Węgry poparły budowę Południowego Potoku. Premier Ferenc Gyurcsany powiedział, że dla jego kraju najważniejsza jest stabilność w dostarczaniu nośników energetycznych. Wywołało to euforię przedstawicieli Gazpromu, którzy oświadczyli, że Południowy Potok czyni projekt Nabucco zupełnie bezsensownym pod względem ekonomicznym. Szczegółowe prace techniczne nad projektem South Steam zaczną się w przyszłym roku, pierwsze dostawy zaplanowano na rok 2013.

10 grudnia, Rosja. Renault nabyło 25 % udziałów największego w Rosji producenta samochodów AwtoWAZ. W sobotę w Toljatti zostało podpisane porozumienie z udziałem przedstawicieli Renault-Nissan, Troika Capital Partners oraz państwowej korporacji „Rostechnologii”. Do ostatecznej transakcji dojdzie 25 lutego 2008 roku. Renault i „Rostechnologii” będą wtedy miały po 50 % akcji AwtoWAZ. Jak znaczył szef francuskiego koncernu Carlos Ghosn, oprócz produkcji aut marki Renault i Nissan, priorytetowym zadaniem będzie rozwój popularnej w Rosji marki Łada. Szef ”Rostechnologii” Siegiej Cziemiezow podkreślił, że podpisane porozumienie to owoc dwuletnich wysiłków poszukiwania inwestora dla AwtoWAZ, w którym Renault rywalizowało z takimi gigantami jak General Motors, Fiat czy Volkswagen. Reanault zaproponowało najlepszą cenę za pakiet akcji, ale także korzystne dla nas rozwiązania technologiczne. Planujemy zwiększenie produkcji do 1,5 mln aut rocznie, wspólnie zainwestujemy ponad 900 mln dol. w modernizację AwtoWAZu , podkreślił Cziemierizow.

8 grudnia, Rosja. O sukcesach Gazpromu opowiedział w wywiadzie dla państwowej telewizji Vesti pierwszy wicepremier Dmitrij Miedwiediew, szef rady dyrektorów tego holdingu. Wartość kapitałowa spółki jest wyceniana na 336 mld dol., dzięki czemu znajduje się w piątce największych firm świata. W najbliższym czasie Gazprom zadebiutuje na giełdach Nowego Yorku i Szanghaju. Gazprom dysponuje wprost nieoszacowanymi zapasami gazu liczonymi w dziesiątkach trylionów m. sześc., ważne jest ich badanie i eksploatacja. Za sukces Miedwiediew uznał osiągnięte porozumienie gazowe z Ukrainą, która będzie płacić za gaz 179,5 dol. w przyszłym roku. Dla bezpieczeństwa dostaw dla europejskich odbiorców Rosja zbuduje gazociąg północny, który powinien być ukończony pod koniec 2010 roku, podkreślił Miedwiediew.

6 grudnia, Rosja. Rosyjska spółka Sup nabyła od Six Apart za 100 mln dol. platformę blogową LiveJourgal, w skrócie ŻŻ – niezwykle popularną w Rosji. Swoje blogi na ŻŻ mają dosłownie wszyscy, deputowani, politycy. Często poważne serwisy informacyjne czy witryny partii politycznych prowadzą także tam blogi lub umożliwiają użytkownikom ŻŻ komentowanie na własnych stronach. Popularność tej platformy blogowej wynikała stąd, że była zarządzana przez firmę amerykańską. Teraz blogerzy obawiają się, że w związku z przejściem udziałów do rosyjskiej firmy ŻŻ przestanie być wyspą wolności wypowiedzi, jaką była dotychczas, bo Sup może udostępniać władzom dane personalne piszących na blogach. To już kolejna transakcja Sup i Six Apart, dwa lata temu Sup został dopuszczony do zarządzania wynoszącym 28 % cyrylicznym segmentem LiveJournal. Od tego czasu ilość rosyjskich użytkowników ŻŻ została podwojona, obecnie wynosi 1,5 milionów.

3 grudnia, Rosja. 28 grudnia Volkswagen rozpoczął produkcję aut Volkswagen Passat i Skoda Oktavia w montażowni pod Kaługa. Docelowo będzie produkowanych 7 modeli, VW Jetta и Skoda Fabia, VW Tiguan. Na początku przyszłego roku zmontowane w Rosji Volkswageny trafią do salonów, do końca roku 2008 zostanie docelowo wyprodukowanych 66 tys. aut. W roku 2009 fabryka w Kałudze osiągnie pełną moc produkcyjną, z jej hal może wyjeżdżać od 115 do 150 tys. aut rocznie. Będą montowane także VW Polo. Volkswagen zainwestował w Kałudze ponad miliard euro, montażownię zbudowano w rekordowo szybkim tempie w ciągu 13 miesięcy. Zakład zajmuje 400 ha, będzie zatrudniał 5 tys. pracowników, VW zainwestuje w rozwój uczelni technicznych w Kałudze. Swój wkład w powstanie fabryki wniósł także Europejski Bank Rekonstrukcji i Rozwoju, który udzielił kredytu w wysokości 750 mln euro i obecnie posiada 20 % akcji przedsiębiorstwa. Były kanclerz Niemiec Gerhard Schroeder prowadził lobbing w Rosji na rzecz interesów Volkswagenu.

3 grudnia, Kazachstan. Turkmenistan i Kazachstan przystąpili do budowy kolei, która da im dostęp do irańskich portów w Zatoce Perskiej, a tym samym uniezależni od tranzytu przez Rosję. W piątek premier Kazachstanu Karim Masimow powiedział, że jego kraj jest zainteresowany w powstaniu nowych korytarzy tranzytowych – przez Gruzję i Azerbejdżan do Morza Czarnego, przez Iran do Zatoki Perskiej. Dwa dni temu ministerstwo transportu Turkmenistanu ogłosiło o wspólnym projekcie z Kazachstanem budowy torów kolejowych do Iranu. Eksperci twierdzą, że dzięki nowym korytarzom transportowych Rosja staje się mniej atrakcyjnym partnerem dla tych państw. Porozumienie w sprawie budowy kolej osiągnięto na forum państw przykaspijskich, które odbyło się w październiku w Teheranie. Nowa linia będzie prowadzić od kazaskiej stacji Uzeń do turkmeńskich Bereket, Etrek i Gurgen, gdzie połączy się z irańskimi kolejami. Jej długość wynosi 800 km, zostanie zbudowana w ciągu 2-3 lat, jej przepustowość będzie wynosić 8-12 mln ton ładunków rocznie. Prezydent Kazachstanu Nursułtan Nazarbajew wyjaśnił, że względu na dywersyfikacje eksportu surowców jego kraj rozwija trzy korytarze tranzytowe - do Rosji, Chin i Zatoki Perskiej. Z kolei Uzbekistan przygotowuje niespodziankę dla Moskwy, bo Taszkient zainspirowany sukcesem swych turkmeńskich kolegów, którzy wywalczyli podwyżkę gazu sprzedawanego Gazpromu, o czym informowaliśmy, też będzie domagać się wyższej ceny dla siebie. Na razie Gazprom kupuje od Uzbekistanu zaledwie 13 mld m sześc. gazu rocznie, który potem sprzedaje europejskim odbiorcom, ale w ciągu lat jego wydobycie w tym kraju może wzrosnąć dwu lub trzykrotnie. Tak wspólnie z Łukojłem Uzbekistan zaczął eksploatację nowego złoża Hauzak, wkrótce zacznie wydobycie gazu ze złóż Szady, Kandym, Kungrad. Objętość tych złóż wynosi 500 mld m. sześc, w latach 2012–2013 docelowo będzie wydobywano 11 mld m .sześc.

2 grudnia, Turkmenistan. Aszchabad wznosił stosunki dyplomatyczne z Baku. Po 7 latach w stolicy Azerbejdżanu znów pracuje turkmeńska ambasada. Ocieplenie na linii Turkmenia – Azerbejdżan eksperci wiążą z osiągnięciem kompromisu między tymi krajami w sprawie podziału Morza Kaspijskiego. Te relacje z Baku Turkmenistan zerwał pod koniec lat 90. w związku ze sporem dotyczącym przynależności złoża Serdar – Kjapaz na Morzu Kaspijskim, którego zapasy szacowane są na 80 mln ton ropy i 32 mld m sześc. gazu. Sytuacja w relacjach turkmeńsko – azerskich zmieniła się krańcowo po śmierci Turkmenbaszy Saparmurata Nijazowa i objęciu rządów przez Gurbanguły Berdymuchamedowa. Strony zainteresowane są w rozwoju współpracy w zakresie surowców. Turkmenistan jest słabo rozwinięty pod względem badania i eksploatacji złóż, taką bazą techniczną i kadrami może z kolei pochwalić się Azerbejdżan. Złoża Serdar – Kjapaz strony będą eksploatować wspólnie. Ponadto Turkmenistan może dołączyć do rurociągu Baku – Tbilisi – Ceyhan, którym azerska ropa płynie na Zachód, dlatego musi wybudować rurociąg na dnie Morza Klaspijskiego. Ponadto, dzięki współpracy z Azerbejdżanem dołączy do wspieranego przez Unię Europejską projektu Nabucco.